ايران در شهبازان و كشور و بيشه ديده مىشود . تركيب شيميايى : مادهء عامل تلخ به نام كاپيلارين - موسيلاژ - تانن - اسانس - لعاب - گاليك‌اسيد - قند . طبيعت آن : معتدل مايل به گرمى و كمى خشك است . خواص درمانى : 1 - ده گرم از آن را در يك ليتر آب جوش دم كنيد و روزى سه فنجان از آب صاف كرده را بنوشيد . ملطّف و مفتّح و منضج و محلّل و مجفّف است ، براى معالجهء عفونت نزله‌اى مثانه مفيد است ، جهت تنقيهء سينه و شش و ضيق النفس و درد سينه و درمان يرقان مفيد است ، براى درمان سرفه‌هاى مزمن و رطوبتى نافع است ، بازكنندهء نفس در بيماريهاى آسم و تنگىنفس مىباشد ، كشندهء بعضى از باكتريها ويروسها مانند باسيل سياه‌سرفه و ويروس هارى مىباشد . تب‌بر است ، براى كشتن انگلهاى داخل شكم مصرف مىشود ، زرده‌زخم را معالجه مىكند ، عادت ماهانه را باز مىنمايد . براى دفع سنگ مثانه بسيار مفيد است . 2 - هر روز آن را با نعناع به اندازه مساوى بجوشانيد و آب صاف‌كردهء آن را بنوشيد . از عاروق زدن و نفخ معده جلوگيرى مىكند ، خفقان را درمان مىكند . 3 - استنشاق آب مطبوخ آن براى بازكردن بينى در مواقع سرماخوردگى و زكام نافع است . 4 - خوردن گرد كوبيدهء آن براى رفع اسهال و جمع كردن شكم مفيد است . 5 - ماليدن آب جوشاندهء آن بر سر ، موها را تقويت مىكند . 6 - طبخ‌كردهء آن را بر بيضه‌اى كه ورم‌كرده بگذاريد . ورم را تحليل خواهد برد . 7 - تازهء آن را بكوبيد و روى محل گزيدگى مار ضماد كنيد ، نافع است . گياه پرونيزك مكانهايى كه در آن يافت مىشود : اين گياه در اطراف يزد و شاهرود فراوان است . خواص درمانى : آب دم‌كردهء آن را بنوشيد براى درمان سرفه‌هاى مزمن مؤثر است . پروانش مشخصات : گياهى است خودرو كه در فصل زمستان هم سبزى آن باقى مىماند . رنگ گلهاى آن آبى ولى وسط آن سفيد و قرمز است . خواص درمانى : براى رفع ورم پستان يا جلوگيرى از ريختن شير از پستان . پنجاه گرم از آن را در يك